ADHD

ADHD- Inspiratiedag 'het is ok om even niet ok te zijn' 5/10/2017

Op de inspiratiedag 'Het is ok om even niet ok te zijn' werden de acties rond ADHD uit de doeken gedaan. De powerpoint kan u hier downloaden

 

Vlaams Congres Kinder- en Jeugd Psychiatrie en Psychologie VCKJPP 22/09/2017

Op het VCKJPP 2017 werden het Vlaams ADHD actieplan voorgesteld. Klik hier om de powerpoint te downloaden. 

 

Federaal ADHD-actieplan Inleiding
voorzitter: Marina Danckaerts, prof. dr., diensthoofd kinder- en jeugdpsychiatrie UPC  KU Leuven, hoogleraar kinder- en jeugdpsychiatrie, KU Leuven; coördinator ggz-netwerk voor kinderen en jongeren Vlaams-Brabant, YUNECO UPC KU Leuven

Inleiding
Hans Hellemans, kinder-en jeugdpsychiater ZNA UKJA, ADHD-referentiepersoon ggz-netwerk kinderen en jongeren Antwerpen, PANGG

In dit symposium wordt een voorstelling gegeven van de verschillende facetten van het federaal ADHD-actieplan dat momenteel loopt vanuit het FOD volksgezondheid. In een eerste bijdrage worden de algemene doelstellingen en acties van dit project voorgesteld. In een tweede bijdrage worden de resultaten gepresenteerd van een bevraging die in kader van het ADHD-actieplan georganiseerd werd bij hulpverleners in België om de huidige zorg voor kinderen en adolescenten met ADHD in kaart te brengen. In een derde bijdrage wordt de implementatie van de richtlijnen diagnostiek en behandeling bij kinderen en adolescenten met ADHD voorgesteld dat in kader van dit project uitgewerkt werd in lijn met de richtlijnen van de hoge gezondheidsraad. Tot slot zal in een vierde bijdrage het zorgpad voor kinderen en jongeren met ADHD voorgesteld worden.

Voorstelling federaal ADHD-actieplan
Erwin Derks, logopedist-audioloog, ADHD-referentiepersoon ggz-netwerk kinderen en jongeren Limburg, LIGANT; CAR Genk vzw en LDSST vzw Groeplitp, Genk

In mei 2016 is vanuit het FOD volksgezondheid in kader van het nieuw geestelijk gezondheidsbeleid voor kinderen en jongeren het federaal ADHD-actieplan van start gegaan, een project dat nog loopt tot eind 2017. Voor dit project is er voor iedere provincie een ADHD-referentiepersoon aangesteld die het project binnen zijn provincie dient uit te werken. Het hoofddoel van het project is het ontwikkelen en implementeren van een zorgpad voor kinderen en jongeren met ADHD in iedere provincie. De volgende subdoelstellingen werden hierbij geformuleerd:
1. Ontwikkeling en implementatie van een programma rond de aanpak van kinderen en jongeren met ADHD (aangepast aan de noden van de regio)
2. Een inventaris opmaken van het zorgaanbod, inclusief een analyse van de gebreken en overlappingen  3. Het beter definiëren van de rollen van de verschillende partners
4. Een ondersteuning bieden aan de eerste lijn.
Om deze doelstellingen te verwezenlijken werden verscheidene nationale en provinciale acties opgestart. In deze bijdrage wordt het kader van ADHD-actieplan geschetst en een overzicht gegeven worden van de verschillende initiatieven die genomen zijn in kader van dit federaal ADHD-actieplan.

Resultaten bevraging zorg voor kinderen en jongeren met ADHD in de praktijk in België
Dagmar Van Liefferinge, klinisch psycholoog, ADHD-referentiepersoon en stafmedewerker crosslink GGZ-netwerk voor kinderen en jongeren Vlaams-Brabant, YUNECO; doctoraatsstudent onderzoekseenheid klinische psychologie KU Leuven

Om een zicht te krijgen op het huidige zorgaanbod voor kinderen en adolescenten met ADHD in België werd er een nationale bevraging georganiseerd bij verscheidene diensten (CLB, CAR, K-Diensten, …) en hulpverleners (kinderpsychiaters, psychologen, huisartsen, …). Verscheidene aspecten werden hierbij bevraagd:
- Huidige praktijken m.b.t. diagnostiek bij kinderen en adolescenten met vermoeden van ADHD
- Huidige prakijken m.b.t. behandeling/begeleiding van kinderen en adolescenten met ADHD
- Kennis en samenwerking netwerk zorgverleners ADHD
- Succesfactoren, moeilijkheden en noden m.b.t. zorg voor kinderen en jongeren met ADHD.
Voor deze bevraging werden twee vragenlijsten ontwikkeld, één algemene vragenlijst voor alle hulpverleners en één specifiek voor de CLB’s. De algemene vragenlijst werd ingevuld door 754 respondenten en 110 respondenten vulden de vragenlijst voor de CLB’s in.
In deze bijdrage wordt een overzicht gegeven van de belangrijkste bevindingen uit de bevraging.

Voorstelling implementatie richtlijnen voor diagnostiek en behandeling bij kinderen en adolescenten met ADHD
Marina Danckaerts, hoogleraar kinder- en jeugdpsychiatrie, KU Leuven / diensthoofd kinder- en jeugdpsychiatrie UPC KU Leuven, coördinator ggz-netwerk voor kinderen en jongeren Vlaams-Brabant, YUNECO UPC KU Leuven
Annelies Coetsier, klinisch psycholoog, neuropsycholoog en therapeut, ADHD-referentiepersoon ggz-netwerk kinderen en jongeren Oost-Vlaanderen RADAR

In kader van het federaal ADHD-actieplan diende er een programma diagnostiek en behandeling voor kinderen en adolescenten met ADHD uitgewerkt te worden in lijn met de richtlijnen van de hoge gezondheidsraad. In deze bijdrage wordt een voorstelling gegeven van de algemene lijnen van deze programma’s:
- Programma diagnostiek:
- Signalering en screening van kinderen en adolescenten met een vermoeden van ADHD
- Diagnostiek bij kinderen en adolescenten met een vermoeden van ADHD:
- Programma behandeling/begeleiding:
- Medicamenteuze behandeling?
- Psycho-sociale interventies?
Deze verschillende punten worden aan de hand van een webtool, die ontwikkeld zal worden in kader van dit programma, besproken.

 

Voorstelling zorgpad voor kinderen en adolescenten met ADHD
Ilse Dewitte, orthopedagoog en gedragstherapeut, kinderen- en jongerentherapeut UPC KU Leuven; ADHD-raapleging, ADHD-referentiepersoon ggz-netwerk kinderen en jongeren West-Vlaanderen, Wingg

Het hoofddoel van het federaal ADHD-actieplan is om voor iedere provincie een zorgpad voor kinderen en jongeren met ADHD uit te werken en te implementeren. In deze bijdrage wordt dieper ingegaan op dit globale zorgpad door de opeenvolgende stappen, beslismomenten en criteria in het zorgproces en de rollen van de verschillende partners binnen detectie, diagnostiek, differentiaal diagnostiek en behandeling te bespreken.

Ontwikkeling en implementatie van een programma rond de aanpak van kinderen en jongeren met ADHD (aangepast aan de noden van de regio)

Ontwikkeling van nationaal richtprogramma:

 

Er werd een richtprogramma opgemaakt voor diagnostiek en één voor behandeling. Hierbij worden de richtlijnen van de HGR concreet uitgewerkt en in bruikbare modules ten dienste gesteld aan de respectievelijke zorgactoren die er gebruik van kunnen maken. Alle modules samen vormen een sluitend programma voor de zorg rond kinderen en jongeren met  ADHD. 

 

Een inventaris opmaken van het zorgaanbod, inclusief een analyse van de gebreken en overlappingen

Op basis van een nationale bevraging werd een eerste inventaris van het zorgaanbod inclusief een analyse van de gebreken gedaan. Deze inventaris en analyse werd verder aangevuld door acties op provinciaal niveau (bv. Netwerkmeetings). 

 

Het beter definiëren van de rollen van de verschillende partners

Per provincie werd een stuurgroep ADHD opgericht met vertegenwoordiging van de verschillende partners in het zorgtraject van ADHD. Het is de bedoeling dat de leden van de stuurgroep optreden als vertegenwoordigers van de verschillende partners en zij op die manier mee de rollen van de verschillende partners binnen de provincie kunnen definiëren. Bovendien is het de bedoeling dat de stuurgroep meedenkt over mogelijke acties en deze mee helpt uit te voeren. Via deze stuurgroep zou het ADHD-project na afloop van het projectjaar verder gezet dienen te worden. Daarvoor zou de werking van de ADHD-stuurgroep ingebed dienen te worden in de werking van het activiteitenprogramma intersectoraal consult en liaison.

 

Het flexibel aanpassen van de rolverdeling aan de noden van kinderen, jongeren en hun context vergt tijd. Partners in de zorg omtrent ADHD beginnen elkaar te vinden en tot uitwisseling te komen. Verschuivingen in takenpakketten zullen moeten kunnen bogen op een proces van opbouw van vertrouwen door gezamenlijke acties.

 

Een ondersteuning bieden aan de eerste lijn

Ook voor deze doelstelling lopen er verschillende acties zowel op federaal als provinciaal niveau.  Zo zijn er federaal twee werkgroepen opgericht, één specifiek voor de huisartsen en één specifiek voor het CLB/PMS/PSE. Binnen deze werkgroepen wordt er momenteel extra materiaal ontwikkeld (cfr. Folder HA, folder ADHD in de klas) ter ondersteuning van deze partners. Er worden nieuwe ideeën uitgedacht in samenwerking met huisartsen.

 

Oprichten stuurgroep ADHD

Er werd een stuurgroep opgericht met vertegenwoordiging vanuit de verschillende partners bij het zorgtraject van kinderen en jongeren met ADHD (CLB, CGG, CAR, COS, K-Diensten, kinderpsychiaters/psychologen, huisartsen, …). Verschillende acties worden momenteel vanuit deze groep voorbereid.

 

Beoogd resultaat:

Samenbrengen van hulpverleners die:

  • Als vertegenwoordiger van de verschillende partners optreden.
  • Meedenken over mogelijke acties en helpen bij het uitwerken van deze acties
  • Acties verderzetten na afloop 1-jarig project
  • Het perspectief vanuit het werkveld meebrengen
  • Het helpen creëren van een draagvlak en contacten leggen met het werkveld en daar waar nodig faciliteren

Zorgprogramma

Ontwikkeling en implementatie zorgprogramma diagnostiek en begeleiding/behandeling ADHD op basis van richtlijnen HGR.

 

Beoogd resultaat:

  • Concreet uitwerken richtlijnen en ontwikkeling website waar de nodige informatie en tools aangereikt worden om te kunnen werken in lijn met de richtlijnen van de HGR.
  • Terugkoppelen uitwerking naar werkveld en aanpassen op basis van feedback
  • Implementeren definitieve uitwerking via studiedag, samenkomsten verschillende partners in provincie

Meetings

Langsgaan van referentiepersoon bij verschillende partners in provincie

bezoeken aan 1ste lijn (JAC; stopp 4-7 trainingsprogramma, CAW, Opvoedingswinkel, CLB), bezoeken 2de lijn (CGG, CAR) bezoeken 3de lijn (kinder- en jeugdpsychiatrie)

 

Beoogd resultaat:

  • Bekend maken project
  • Leren kennen van aanbod verschillende partners zorgtraject ADHD

Overzicht zorgaanbod, analyse gebreken en overlappingen

Beoogd resultaat:

  • Een inventaris opmaken van het zorgaanbod, inclusief een analyse van de gebreken en overlappingen.

Download hier de Flowchart (zorgpad ADHD) 

Ondersteuning CLB’s en scholen

Vanuit analyse zorgaanbod blijkt een tekort aan ondersteuning voor scholen.

  • Contacten uitbouwen met CLB’s
  • Presentatie project op sectoroverleg CLB Oost-Vlaanderen
  • Contact opbouwen en expertiseversterking en vorming aanbieden aan CLB en zorgleerkrachten
  • Ontwikkeling van file aanpassingen in de klas ivm ADHD 

Beoogd resultaat:

  • Betere ondersteuning scholen via verschillende acties (bv. Opleidingen)
  • CLB’s aanmoedigen om prodia protocollen verder te implementeren
  • Project verspreiden en bekend maken

Ondersteuning huisartsen

Contact leggen met huisartsen. Ontwikkeling ondersteunend materiaal huisartsen. Contacten opbouwen met SEL, LOGO’s, LMN,…

Download hier de folder voor huisartsen.

 

Beoogd resultaat:

  • Aanreiken van tools die huisartsen kunnen ondersteunen bij hun werk met patiënten met ADHD
  • Huisartsen eerste lijn zijn noodzakelijk in het proces van signalering, diagnostiek en follow-up
  • Kennisoverdracht via opleiding voor nieuwe huisartsen UGent

Opleiding 2de lijn voor behandelaars en diagnostici

Overleg met CGG directies en federatie CAR om te motiveren personeel hiernaar toe te sturen. Overleg met SIG, Zit Stil  en 5 takt om de opleiding uit te werken.

 

Beoogd resultaat:

  • Versterken expertise op 2de lijn
  • Implementatie van het zorgprogramma rond kinderen en jongeren met ADHD

Inventaris opmaken van aanbod in Oost-Vlaanderen

Overzicht zorgaanbod, analyse gebreken en overlappingen

 

Beoogd resultaat:

  • Sociale kaart ADHD Oost-Vlaanderen
  • Overzicht van noden

Contact en bezoek en presentatie Sint-Camillus volwassenen psychiatrie

Omwille van hun aanbod aan scharnierleeftijd 16J-23J.


Beoogd resultaat:

 

Jongvolwassenen psychiatrie aanbod binnen Oost-Vlaanderen beter afstemmen en bekend maken (doorstroming jongeren zorg naar volwassenen zorg momenteel soms moeilijk)



powered by Curiousgroup